Người lao động gặp nguy cơ đến từ nhiều phía

SLO –  Do thiếu đơn hàng, năm nay, nhiều doanh nghiệp cho công nhân nghỉ việc hàng loạt ngay vào dịp cuối năm.

TPHCM đã và đang có các giải pháp hỗ trợ cho doanh nghiệp vượt qua khó khăn đồng thời chăm lo và bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho người lao động – Ảnh: internet

Tuy nhiên, cũng có không ít công ty mượn cớ để chấm dứt hợp đồng lao động với những công nhân đã làm việc lâu năm, đang hưởng lương cao theo hệ số, sau đó tuyển dụng họ trở lại để chỉ trả mức lương thấp. Điều này không chỉ làm tổn thương người lao động mà còn gây bất ổn cho xã hội.

Trong một lần trao đổi với phóng viên Báo Phụ Nữ TPHCM, ông Nguyễn Lê Trung Hiếu – Chủ tịch Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam quận Bình Tân, TPHCM – địa phương có hơn 350.000 lao động nhập cư, cho biết có tình trạng phân biệt tuổi tác và giới tính ở nhiều doanh nghiệp. Các nữ công nhân lớn tuổi thường nằm trong “tầm ngắm” bị sa thải nên chị em phải bám trụ trong sự o ép, gây khó khăn từ phía người sử dụng lao động.

Từ nhiều năm trước, theo kết quả điều tra của Viện Nghiên cứu Công nhân và Công đoàn, bình quân độ tuổi của công nhân trong các doanh nghiệp chỉ khoảng 31,2 tuổi và thời gian trung bình người lao động làm việc cho doanh nghiệp cũng chỉ kéo dài khoảng 6,7 năm. 

Từ kết quả này, chuyên gia trong lĩnh vực lao động cho rằng, nhiều doanh nghiệp có xu hướng chấm dứt hợp đồng với công nhân lớn tuổi để trục lợi. Nguyên nhân là do chi phí đào tạo, trả lương thấp nên doanh nghiệp sẵn sàng đẩy công nhân ra đường và tìm nguồn lao động thay thế. Bên cạnh đó, do chính sách kêu gọi đầu tư hiện nay cũng chưa có những quy định ràng buộc doanh nghiệp đầu tư dài hạn nên nhiều công ty nước ngoài chỉ sau 5-10 năm đã rời đi. Nhiều công ty cũng sẵn sàng thay đổi cơ cấu lao động – đồng nghĩa với việc người lao động cũng có nguy cơ sẽ bị sa thải bất cứ lúc nào.

Năm 2019, khi chưa xảy ra đại dịch COVID-19, theo khảo sát do hai công ty nhân sự Talentnet và Mercer thực hiện tại 120 doanh nghiệp Việt Nam, có đến 47% nhân viên cho biết lương thưởng không xứng đáng với công sức lao động là nguyên nhân khiến họ phải rời bỏ công ty. Mối quan hệ giữa người lao động và người sử dụng lao động không hài hòa, bền vững cũng là nguyên nhân dẫn đến năng suất của người lao động Việt Nam thua xa các nước trong khu vực.

Tại TPHCM, trước những khó khăn của giới công nhân, hằng năm, Liên đoàn Lao động TPHCM và các tổ chức chính trị, xã hội thường có nhiều hoạt động hỗ trợ, như lo tàu xe về quê ăn tết, tặng quà tết, tặng quà cho các công nhân gặp khó khăn, tổ chức các phiên chợ bán hàng giảm giá, khám bệnh và phát thuốc miễn phí, tặng học bổng cho con em công nhân… 

Các hoạt động hỗ trợ này là nguồn động viên đối với công nhân, giúp họ giảm bớt một số khó khăn trong cuộc sống. Nhưng điều mà công nhân cần là công việc ổn định, thu nhập được cải thiện để chất lượng sống tốt hơn. Do vậy, cần phải có những giải pháp căn cơ để thỏa mãn nhu cầu này. Chính sách tiền lương phải giúp công nhân đủ sống, công cụ pháp luật phải bảo đảm được sự ổn định việc làm. 

Biến động trong sản xuất, kinh doanh là điều khó tránh. Do đó, đối với những công nhân bị cho nghỉ việc do doanh nghiệp thực sự gặp khó khăn, các cơ quan quản lý nhà nước và tổ chức chính trị, xã hội cần kết nối họ với nơi đang có nhu cầu tuyển dụng, hoặc hỗ trợ vốn với lãi suất ưu đãi để họ tìm việc làm mới. Doanh nghiệp cũng cần phải đầu tư bài bản và dài hạn hơn vào chiến lược quản trị nguồn nhân lực, đảm bảo hài hòa lợi ích hai bên.

Trước tình hình công nhân mất việc nhiều, tại một hội nghị do Liên đoàn Lao động TPHCM tổ chức mới đây, ông Nguyễn Hồ Hải – Phó bí thư Thành ủy TPHCM – cho biết, lãnh đạo TPHCM đã và đang có các giải pháp hỗ trợ cho doanh nghiệp vượt qua khó khăn. Bên cạnh đó, sẽ hỗ trợ, chăm lo và bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho người lao động. “Tinh thần chung của TPHCM là kiên quyết đấu tranh, xử lý những doanh nghiệp không đảm bảo quyền lợi cho người lao động”, ông Nguyễn Hồ Hải nhấn mạnh. 

Đây cũng là mong mỏi của công nhân trong bối cảnh hiện tại, trước khi có những giải pháp bền vững, lâu dài.

Hoàng Minh – Nguồn: phunuonline.com.vn