ĐỜI SỐNG XÃ HỘI SỐ

DÂN SINH

Người lao động “thắt lưng buộc bụng” vượt qua năm kinh tế buồn

Tháng Một 11, 2024 9:59 sáng
Chia sẻ
Share

SLO – Thấy Minh Huệ vuốt phẳng những chiếc túi nilon đựng bỉm, gom lại để tích điểm đổi quà, người bạn thốt lên: “Suy thoái kinh tế đã gõ cửa nhà cậu”.

images5766241 Screenshot 3

Ảnh: Internet

Sáng cuối tuần, tranh thủ chồng con còn ngủ, Minh Huệ ra khu chợ gần nhà ở Tân Xuân, quận Bắc Từ Liêm (Hà Nội) mua thực phẩm theo danh sách đã lên từ đêm trước. Số tiền được phép chi của cô gói gọn trong 500.000 đồng nhưng phải đủ cho bốn người ăn một tuần. “Lên danh sách các món đồ mỗi khi đi chợ là thói quen tôi mới rèn được từ khi hoàn cảnh xô đẩy”, người phụ nữ 33 tuổi nói.

“Hoàn cảnh xô đẩy” – cụm từ được Huệ nhắc lại không dưới năm lần trong cuộc trò chuyện – là do năm nay cô bị giảm nửa thu nhập, trong khi gia đình phải chi nhiều hơn vì có thêm em bé. Những tháng đầu mới sinh con, vợ chồng luôn trong cảnh thiếu trước hụt sau, “đau đầu vì tiền”.

Cặp vợ chồng cùng quê Thái Bình ngồi lại bàn về chuyện chi tiêu. Huệ bắt đầu ghi chép số tiền vào ra, nhờ đó kiểm soát được tiền mình đang đi về đâu, khoản nào tiêu lố, khoản nào có thể bỏ bớt.

Mỗi khi muốn mua gì, Huệ dành hẳn một tuần suy nghĩ xem có thực sự cần thiết. Đặc biệt, cả nhà “giương cao khẩu hiệu tăng xin giảm mua”, như thuê đồ chơi cho con, nhận tiếp tế thực phẩm của ông bà nội ngoại, thường xuyên dọn tủ bán thanh lý những món đồ ít dùng.

“Mình dùng cho con một loại bỉm có chương trình đổi vỏ. Sáu tháng nay mình tích lại bao bì bỉm của con, mỗi tháng cũng đổi được hai bịch băng vệ sinh 80.000 đồng”, Huệ nói.

Trái với những hình ảnh “chill” trên mạng, chị Trang Nhung, 37 tuổi, tổng kết năm 2023 trong cụm từ “nghèo nhất từ khi biết kiếm tiền”.

“Đến những thứ cơ bản của phụ nữ như quần áo, mỹ phẩm tôi cũng phải cắt gần hết. Cả sở thích cá nhân là sách mà cũng nhiều lần phải tự đánh lừa mình rằng ‘sẽ mua sau'”, bà mẹ hai con ở quận Bình Tân, TP HCM chia sẻ.

Chị Nhung làm nghề sáng tạo nội dung, chăm sóc fanpage và bán thêm mấy sản phẩm thiên nhiên. Từ trong dịch Covid công việc của chị đã ảnh hưởng, sang năm nay bị mất việc làm thêm, việc chính bị giảm lương. Chị quyết định nghỉ hẳn hai tháng ở nhà, chỉ chăm con, đọc sách.

Sống trong cảnh “ở đáy sự nghèo”, Nhung nói nhiều khi thấy bí bách. Đứng trước kệ sách, chị đành lôi ra mấy quyển trước đây chê để đọc nốt. Đứng trước tủ quần áo, nhìn bộ nào cũng thấy cũ, chán và ý tưởng mua đồ mới lại thôi thúc. Nhưng vì không có tiền, chị tự nhắc mình rằng trong này cũng có nhiều món từng thích, từ đó dần học được cách yêu lại những gì đã cũ.

Ngay cả ông xã chị cũng phải tiết chế các khoản cá nhân để bù vào phần hụt của vợ. Anh bỏ tập gym, chuyển sang chạy bộ. Trước đây anh thường tham gia các giải chạy ngoại tỉnh, năm nay cắt hết, chỉ dám mua BIB hai giải chạy trong thành phố.

Câu chuyện giảm thu nhập dẫn tới phải thắt lưng buộc bụng không chỉ là của riêng gia đình chị Huệ hay Nhung. Theo khảo sát của Viện Công nhân Công đoàn, trong nửa đầu năm 2023 thu nhập trung bình của người lao động đạt 7,88 triệu đồng mỗi tháng trong khi mức chi tiêu là 11,7 triệu đồng, tăng 19% so với năm 2022, chủ yếu do giá cả, tiền điện nước tăng cao. Tiền dành cho lương thực, thực phẩm chiếm tới 70% tổng chi tiêu.

Kết quả khảo sát còn cho biết, chỉ 24,5% cho biết thu nhập vừa đủ chi tiêu cho các khoản sinh hoạt, số còn lại thiếu trước hụt sau. Nhiều người phải làm thêm ở ngoài để tăng thu nhập. Hơn 17% lao động trả lời phải thường xuyên vay nợ với tâm trạng bất an vì bị đe dọa, khủng bố đòi nợ. Thu nhập thấp là nguyên nhân chính ảnh hưởng đến việc có hay không nên lập gia đình của gần 54% người khảo sát và quyết định có con của 72% công nhân.

Báo cáo của công ty kiểm toán PwC về thói quen tiêu dùng tại Việt Nam năm 2023 cũng ghi nhận 62% nói đã buộc phải cắt giảm những khoản chi tiêu chưa cần thiết.

Phó giáo sư Nguyễn Đức Lộc, Viện trưởng Nghiên cứu Đời sống Xã hội (SocialLife) cho biết các quan sát và dữ liệu cho thấy năm qua nhiều người dân bị ảnh hưởng kinh tế. Những quý đầu năm, các chỉ báo liên quan đến tiêu dùng mặt hàng xa xỉ, vui chơi, giải trí suy giảm. Các hộ gia đình có xu hướng thắt chặt chi tiêu, đặc biệt là ở khu vực thành thị.

Ông Lộc từng gặp một cặp vợ chồng ở quận 7, TP HCM. Người vợ bán bún đầu hẻm, người chồng làm xây dựng. Do người dân thắt chặt chi tiêu nên quán bún gần như không khách, tiền thu không đủ chi phí. Người chồng phải xin cho vợ một chân trong tổ xây dựng. “Lương hai vợ chồng nhận được thấp hơn những người khác, nhưng họ chấp nhận vì dù sao lương hai người vẫn hơn một”, ông Lộc cho biết.

Cố vấn tài chính cá nhân và hộ gia đình Lâm Tuấn, thành viên Cộng đồng cố vấn tài chính Việt Nam, cho biết năm nay hầu hết những người anh quen đều bị giảm thu nhập, có xu hướng giảm chi tiêu, giảm tối đa các nhu cầu như du lịch, thể thao, giải trí.

Trong bối cảnh thu nhập giảm, người dân lại có xu hướng tìm đến các dịch vụ tài chính nhiều hơn. Năm qua công ty của Lâm Tuấn ghi nhận số lượng khách hàng tăng 35%. Khách hàng tập trung vào các dịch vụ quản lý nợ, lập kế hoạch hưu trí, số đông học kỹ năng chi tiêu và quản lý tài sản.

“Chúng ta vừa trải qua một năm kinh tế buồn, song nhìn một cách tích cực cũng giúp nhiều người học hỏi kiến thức về tài chính cá nhân, có ý thức hơn trong việc quản lý tài sản, từ đó nâng cao dân trí tài chính”, anh Tuấn cho biết.

Phó giáo sư Nguyễn Đức Lộc khuyên người lao động thu xếp lại các công việc trong gia đình; những chi tiêu không cần thiết; nhìn lại xem mình có thế mạnh, tiềm lực mà chưa dùng tới hoặc cần học hỏi thêm. Đặc biệt cần cảnh giác trong bối cảnh hiện nay có rất nhiều lời mời đầu tư nghe có vẻ rất hấp dẫn nhưng thực tế tiềm ẩn nhiều rủi ro.

“Từ cá nhân, gia đình, doanh nghiệp hãy nhìn vào bên trong thay vì nhìn ra bên ngoài để phát huy các tiềm lực, giữ mọi thứ nhỏ gọn mà hiệu quả, để khi tình hình ổn định lại sẽ có đà phát triển”, ông Lộc nói.

Sau một năm ở “đáy nghèo”, chị Trang Nhung nhận ra bản chất của sự hài lòng không phụ thuộc nhiều vào mức chi tiêu, từ đó đã biết cách không lãng phí nữa. Từ cuối quý 3 năm nay chị đã đi làm lại trong một doanh nghiệp nội thất, đến giờ chị đang tràn đầy ý tưởng và động lực phấn đấu mạnh mẽ hơn cho năm sau.

“Chịu đựng qua rồi thì có vài điều tôi làm tôi sáng mắt ra là bài học về quản lý chi tiêu, mà trước đây dù đọc bao nhiêu sách, tưởng biết hết rồi, nhưng nay xuống đáy nghèo, nằm ở đó một năm mới thực sự thấm thía”, chị nói.

Còn Minh Huệ, mặc dù thu nhập giảm và nhiều khoản chi, năm qua vợ chồng cô vẫn đóng được hợp đồng bảo hiểm, trả được nợ thẻ tín dụng và đã hình thành nhiều thói quen tốt. Trong đó, họ đã bắt đầu tiết kiệm khoản “lấy vợ/chồng” cho con trong tương lai, dù còn khiêm tốn. Huệ cũng đã nâng cao được trình độ tiếng Anh, trong khi ông xã cô học thêm về kiến thức tài chính, với hy vọng có thêm nguồn thu nhập trong tương lai.

“Sau nhiều năm tiêu không suy nghĩ, bài học lớn nhất tôi nhận được năm qua là giờ tiêu gì phải suy nghĩ”, bà mẹ hai con nói.

Phan Dương – Nguồn: vnexpress.net

Lao Dong Duoi Troi N 13

SLO - Thời tiết tăng thêm 1 độ C có ảnh hưởng gì tới chúng ta không? Trả lời câu...

61d6c8023b94b

SLO - Tại Bình Dương, nhiều công ty bắt đầu sản xuất trở lại từ ngày 15.2 (mùng 6 Tết),...

thuong tet

SLO - Mức thưởng Tết Nguyên đán cao nhất năm 2024 là 5,68 tỷ đồng/người thuộc về vị trí quản...

do tuoi lao dong toi thieu

SLO - Đến hẹn lại lên, dịp cuối năm, câu chuyện thưởng Tết lại là mối quan tâm đặc biệt...

aa

SLO - Ngay sau Tết, người dân tại TP.HCM và khu vực Nam Bộ đang trải qua những ngày nắng...

du lich tphcm 2358

SLO - Hai tiểu thương tại chợ Bến Thành vẫn chưa thể livestream trong việc kinh doanh do tất bật...

photo2023 12 16 103131 20231216103140849

SLO - Gần 70 TikTokers nổi tiếng đến chợ Bến Thành quận 1 TP.HCM để review các món ăn cũng...

COP 28 1

SLO - Hội nghị COP 28 đã khai mạc tại Dubai (Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất). Hội nghị...

nhay viec 220221027152658

SLO - Trong thời điểm kinh tế gặp nhiều khó khăn, không ít doanh nghiệp đã giảm lương cũng như...

20231027 XHH Tri Thuc Biasach130x205 01 Copy

SLO - Chắc hẳn rằng bạn đọc quen thuộc của SocialLife biết đến PGS.TS Phạm Văn Quang với các tác...

180502 day manh dao tao nghe cho nguoi khuyet tat UECC

SLO - Có lẽ Ngày Quốc tế Phụ nữ (8.3) tại Việt Nam dần dà được đón mừng theo cái...

7941 20230107051059 img 8864

SLO - Tôi có cái duyên phước được học về đạo Phật. Bên cạnh nền nếp gia đình truyền lại...

4motgocnhocuathelighthousekhonggiandocdanhchonguoilonanhnamthihouse

SLO - Sau đại dịch, “chữa lành” là một trong những từ khóa được nhiều người quan tâm tìm kiếm....

PCT1

SLO - Đây là bài diễn văn của cụ Phan Châu Trinh năm 1925 tại Sài Gòn, sau khi Pháp thấy...

vna potal 5 doan cong tac cua bhxh viet nam kiem tra don doc va thao go kho khan vuong mac trong trien khai goi ho tro tu quy bao hiem that nghi stand 1

SLO – Nhìn vào đời sống công nhân hiện nay, có lẽ những công nhân Việt Nam trước đây cũng...

244769967 617531236076238 7411439632355575596 n 5888

SLO – Nhìn vào đời sống công nhân hiện nay, có lẽ những công nhân Việt Nam trước đây cũng...

myphong 15488235502671856245315

SLO – Nhìn vào đời sống công nhân hiện nay, có lẽ những công nhân Việt Nam trước đây cũng...

nguoi lao dong

SLO – Nhìn vào đời sống công nhân hiện nay, có lẽ những công nhân Việt Nam trước đây cũng...

SLO – Nhìn vào đời sống công nhân hiện nay, có lẽ những công nhân Việt Nam trước đây cũng...